Odbiór więźby i pokrycia dachowego

1. Rysunki i rodzaj pokrycia

   Przed odbiorem

   Dach składa się z konstrukcji i warstwy zewnętrznej; rodzaj dachówki lub blachy i jej kolor powinny odpowiadać zamówieniu.

   Jak sprawdzić: Otwórz rzut i przekroje dachu oraz zamówienie pokrycia. Z bezpiecznego miejsca na gruncie porównaj kształt połaci, rodzaj widocznego materiału i rozmieszczenie zaplanowanych okien, kominów oraz rynien; drobne szczegóły zobaczysz lepiej na zdjęciach wykonawcy. Zaznacz na rysunku każdą rozbieżność i przekaż ją kierownikowi oraz dekarzowi do wyjaśnienia.

   Nasze wskazówki: Nie próbuj rozpoznawać warstw pod gotowym pokryciem z dołu. Potwierdzenie ukrytych robót wymaga zdjęć wykonanych w trakcie montażu.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Znajdź aktualne rzuty i przekroje dachu, zestawienie pokrycia oraz zmian.
   • Z poziomu ziemi porównaj widoczne materiały i kolor z zamówieniem.
   • Rozbieżność zanotuj przy konkretnej połaci i zgłoś kierownikowi oraz wykonawcy.

   Podstawa do sprawdzenia: Projekt i dokumentacja wykonawcza danej inwestycji

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

2. Układ konstrukcji

   Przed zakryciem poddasza

   Więźba to drewniany szkielet dachu. Brak albo inne położenie jego elementu może wymagać oceny konstruktora.

   Jak sprawdzić: Na rysunku więźby zlokalizuj krokwie, belki i miejsca ich oparcia; poproś kierownika o wskazanie odpowiadających im elementów na budowie. Oglądaj tylko z gotowej, bezpiecznej podłogi poddasza, bez chodzenia po stropie nieprzystosowanym do ruchu. Brakujący element, inną trasę lub widoczne uszkodzenie zaznacz na przekroju i zgłoś kierownikowi.

   Nasze wskazówki: Układ drewna może być zmieniony wyłącznie po odpowiednim uzgodnieniu konstrukcyjnym. Zdjęcie z oznaczeniem osi ułatwia porównanie z aktualnym rysunkiem.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Na projekcie odszukaj krokwie, jętki, płatwie i ich punkty podparcia.
   • Z bezpiecznej podłogi poddasza porównaj dostępne elementy bez wchodzenia na więźbę.
   • Brak elementu lub inny układ udokumentuj zdjęciem i zgłoś kierownikowi.

   Podstawa do sprawdzenia: Projekt i dokumentacja wykonawcza danej inwestycji

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

3. Stan drewna

   Przed zakryciem poddasza

   Przebarwienie, widoczna wilgoć, wyraźne uszkodzenie albo deformacja drewna wymagają wyjaśnienia przed zamknięciem poddasza.

   Jak sprawdzić: Z gotowej podłogi poddasza obejrzyj dostępne belki w dobrym świetle lub przez lornetkę. Zwróć uwagę na widoczne pęknięcia, uszkodzenia mechaniczne, zawilgocenia oraz nieopisane łączenia; do zdjęcia dodaj kadr pokazujący miejsce w dachu. Opis przekaż kierownikowi, który oceni znaczenie dla konstrukcji i potrzebę konsultacji z projektantem.

   Nasze wskazówki: Nie sprawdzaj nośności przez obciążanie drewna ani chodzenie po krokwiach. Sama zmiana koloru powierzchni nie przesądza o rodzaju uszkodzenia.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Przy świetle dziennym obejrzyj drewno dostępne z poddasza.
   • Zwróć uwagę na pęknięcia, deformacje, plamy i zawilgocenie; nie diagnozuj nośności.
   • Zanotuj miejsce na rysunku i pokaż kierownikowi lub projektantowi konstrukcji.

   Podstawa do sprawdzenia: Projekt i dokumentacja wykonawcza danej inwestycji

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

4. Łączniki i oparcia

   Przed zakryciem

   Metalowe płytki, śruby lub wkręty łączą elementy dachu. Oparcie oznacza miejsce, w którym belka przekazuje ciężar na podporę.

   Jak sprawdzić: Na detalu konstrukcyjnym znajdź miejsce styku konkretnej belki z podporą i przewidziany sposób jej połączenia. Z bezpiecznej podłogi obejrzyj dostępne węzły, w razie potrzeby użyj lornetki lub poproś ekipę o zdjęcie z bliska. Oznacz na rysunku widoczny brak, odkształcenie łącznika albo rozbieżność z detalem i pokaż kierownikowi; niczego nie dokręcaj.

   Nasze wskazówki: Sam rodzaj widocznego metalowego łącznika nie potwierdza, że połączenie spełnia wymagania projektu. Liczba i sposób mocowania zależą od danego węzła.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Odszukaj projektowe detale przy podporach i węzłach więźby.
   • Sfotografuj dostępne połączenia i sprawdź wzrokowo widoczne braki łączników.
   • Nie dokręcaj elementów sam; podejrzenie niezgodności skieruj do kierownika.

   Podstawa do sprawdzenia: Projekt i dokumentacja wykonawcza danej inwestycji

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

5. Warstwa wstępnego krycia

   Przed pokryciem

   Membrana lub inna warstwa pod pokryciem ma odprowadzać wodę, która przedostanie się pod dachówkę lub blachę; po zakryciu trudno ją obejrzeć.

   Jak sprawdzić: Warstwa pod pokryciem dachu po zakończeniu robót staje się niewidoczna. Poproś dekarza o zdjęcia wykonane przed jej zakryciem przy okapie, kalenicy, kominie, oknach i przejściach dachowych; ustal, któremu miejscu odpowiada każde zdjęcie. Z bezpiecznej podłogi poddasza obejrzyj dostępne fragmenty i zapisz zauważone przerwy lub uszkodzenia, po czym poproś kierownika i dekarza o wyjaśnienie.

   Nasze wskazówki: Jeśli ukrytego fragmentu nie da się obejrzeć ani potwierdzić dokumentacją, oznacz go „nie sprawdzono”. Nie wchodź na połacie dachu.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Poproś wykonawcę o zdjęcia membrany albo deskowania przed ułożeniem pokrycia.
   • Na zdjęciach szukaj ciągłości, obróbek przejść i śladów uszkodzeń.
   • Porównaj detale z instrukcją zastosowanego materiału; braki wyjaśnij przed zasłonięciem.

   Podstawa do sprawdzenia: Instrukcja producenta zastosowanego wyrobu lub systemu

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

6. Pokrycie i mocowania

   Po ułożeniu pokrycia

   Połać to ukośna płaszczyzna dachu. Brakujące lub przesunięte elementy pokrycia mogą ułatwiać przedostawanie się wody.

   Jak sprawdzić: Obejrzyj gotową połać z gruntu przy dobrej widoczności, używając lornetki do odległych fragmentów. Szukaj odstających lub uszkodzonych elementów, nierównych fragmentów i brakujących akcesoriów, a o mocowania i miejsca niewidoczne poproś dekarza o zdjęcia wykonane podczas pracy. Zaznacz rejon na szkicu dachu i zgłoś go kierownikowi oraz ekipie zabezpieczonej do pracy na wysokości.

   Nasze wskazówki: Lornetka pomaga znaleźć rejon wymagający fachowej kontroli; nie służy do odbioru ukrytych mocowań. Nie wchodź na dach i nie opieraj drabiny o rynnę.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Z ziemi obejrzyj połacie lornetką lub zdjęciami wykonawcy.
   • Wypatruj brakujących, połamanych i przesuniętych elementów oraz wystających mocowań.
   • Zapisz połać i rejon, poproś dekarza o sprawdzenie i naprawę z zabezpieczeniem wysokościowym.

   Uwaga: Nie wchodź na dach bez zabezpieczenia.

   Podstawa do sprawdzenia: Instrukcja producenta zastosowanego wyrobu lub systemu

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

7. Obróbki przy kominach i ścianach

   Przed zasłonięciem detali

   Obróbka to uszczelnienie styku dachu z kominem albo ścianą, często wykonane z blachy. To miejsce bywa narażone na przeciek.

   Jak sprawdzić: Na rzucie dachu zaznacz kominy i styki połaci ze ścianą. Obejrzyj z ziemi widoczne fragmenty, poproś dekarza o zdjęcia szczegółów z bliska, a po opadzie sprawdź z bezpiecznego poddasza, czy pod danym stykiem pojawiły się plamy. Zapisz datę opadu, miejsce śladu i numer zdjęcia; zgłoś dekarzowi oraz kierownikowi potrzebę oględzin i ponownej kontroli po naprawie.

   Nasze wskazówki: Brak plam podczas suchej pogody nie potwierdza szczelności. Samodzielna próba wodą przy kominie lub wejście na dach wymagałyby ryzykownego dostępu.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Na rysunku zaznacz każdy komin, styk ze ścianą i wyjście ponad dach.
   • Poproś o zdjęcia zbliżeń wykonanych przez dekarza; szukaj przerw i niedokończonych obróbek.
   • Wątpliwości zapisz i zleć ocenę dekarzowi oraz kierownikowi przed odbiorem.

   Podstawa do sprawdzenia: Projekt i dokumentacja wykonawcza danej inwestycji

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

8. Okna i przejścia dachowe

   Po montażu

   Kołnierz dachowy to element uszczelniający połączenie okna z pokryciem; musi pasować do modelu okna i rodzaju pokrycia.

   Jak sprawdzić: Porównaj liczbę i modele okien oraz przejść z zestawieniem stolarki i rzutem dachu. Z wnętrza w bezpiecznym miejscu obejrzyj ościeża, ramę i przestrzeń pod przejściem pod kątem plam; o zdjęcia kołnierzy i uszczelnień z zewnątrz poproś dekarza. Zapisz numer okna i datę opadów, jeśli pojawiła się wilgoć, a usterkę zgłoś ekipie oraz kierownikowi.

   Nasze wskazówki: Brak plamy przy suchej pogodzie nie oznacza, że kołnierz jest szczelny. Zdjęcia z montażu są potrzebne do oceny później zakrytych warstw.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Spisz model okna i kołnierza z dokumentów dostawy oraz typ pokrycia.
   • Obejrzyj wnętrze przy ościeżu, a detale zewnętrzne na zdjęciach wykonawcy.
   • Ślady wilgoci lub brak dokumentacji uszczelnienia zgłoś dekarzowi i kierownikowi.

   Podstawa do sprawdzenia: Instrukcja producenta zastosowanego wyrobu lub systemu

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

9. Rynny i odpływy

   Po montażu

   Po deszczu albo prostej próbie wodą da się zauważyć, czy woda płynie ku rurze spustowej i dalej do przewidzianego odbiornika, czy zalega, przelewa się lub wycieka na elewację. Z powierzchni gruntu nie zawsze da się potwierdzić niewidoczny odcinek pod ziemią.

   Jak sprawdzić: Z ziemi prześledź drogę wody od okapu przez rynnę i rurę spustową do przewidzianego odbiornika. Obserwuj zachowanie po deszczu; jeśli ukończony wylot i wyższy koniec rynny są dostępne bez drabiny i wychylania, wlej niewielką porcję wody z wiadra lub konewki i sprawdź, czy odpływa oraz czy nie powstaje zastój lub przeciek na elewacji. Zrób zdjęcie miejsca usterki, zgłoś ją dekarzowi i kierownikowi oraz poproś o ponowną próbę po poprawce.

   Nasze wskazówki: Gdy wylot prowadzi do niewidocznej instalacji podziemnej, z poziomu gruntu nie potwierdzisz drożności całego układu. O niewidoczny odcinek zapytaj wykonawcę i odnotuj ograniczenie oględzin.

   Zaznacz wykonane czynności:

   • Z poziomu gruntu prześledź trasę: okap, rynna, rura spustowa i zaprojektowany odbiornik wody, np. dostępna studzienka lub zbiornik.
   • Jeżeli odpływ jest ukończony, a wyższy koniec rynny dostępny z ziemi lub bezpiecznego tarasu bez wychylania się, wlej niewielką ilość wody z wiadra lub konewki i obserwuj odpływ aż do dostępnego odbiornika; inaczej obserwuj po deszczu lub poproś dekarza o próbę. Ukryty odcinek bez widocznego wylotu oznacz „nie sprawdzono”.
   • Zastoinę, przelew, przeciek lub brak połączenia sfotografuj i zgłoś dekarzowi oraz kierownikowi do poprawy spadku/uszczelnienia i ponownej kontroli; nie wchodź na dach ani drabinę.

   Podstawa do sprawdzenia: Projekt i dokumentacja wykonawcza danej inwestycji

   Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

10. Ślady przecieków od środka

    Po opadach i przed zakryciem

    Mokra plama lub zaciek może oznaczać nieszczelność dachu, ale źródło trzeba ustalić przed zasłonięciem warstw.

    Jak sprawdzić: Po deszczu wejdź wyłącznie na przygotowaną do chodzenia podłogę poddasza i obejrzyj dostępne miejsca pod oknami, przy kominach i połączeniach połaci. Latarką znajdź plamy, mokre zacieki albo uszkodzone materiały, a każdą obserwację sfotografuj z szerszym kadrem i zanotuj datę oraz pogodę. Zgłoś ślad dekarzowi i kierownikowi, poproś o ustalenie źródła i sprawdzenie po naprawie.

    Nasze wskazówki: Plama może pozostawać po dawnym zdarzeniu; odróżnienie nowego przecieku wymaga porównania zdjęć po kolejnych opadach. Nie chodź po nieosłoniętym stropie.

    Zaznacz wykonane czynności:

    • Po opadzie obejrzyj bezpiecznie dostępne poddasze i okolice przejść.
    • Zrób zdjęcie plamy z szerokim kadrem, zanotuj datę i ostatnią pogodę.
    • Nie zakrywaj zawilgocenia przed ustaleniem źródła; zgłoś wykonawcy i kierownikowi.

    Podstawa do sprawdzenia: Umowa, standard wykończenia i uzgodniony zakres robót

    Wynik kontroli Wybierz wynik Zgodne z przyjętym kryterium Wymaga poprawy lub wyjaśnienia Nie dotyczy Nie sprawdzono Miejsce, uwagi i dalsze działania

Zobacz wszystkie etapy i formularze

Ten formularz pomaga uporządkować własne oględziny. Wynik należy porównać z projektem, umową, dokumentacją wyrobu i właściwymi wymaganiami dla konkretnej inwestycji. Badania wymagające kwalifikacji wykonuje właściwa osoba.